Langsung ke konten utama

TEMBANG DHANDHANGGULA

Sinden dan Gerong

Dhandhanggula

Tembang Dhandhanggula ana ing sajroning serat tripama kang dipundamel kaliyan K.G.P.A.A.Mangkunegara IV. 
Kanjeng Gusti Pangeran Adipati Arya Mangkunegara IV

 
Tembang iki duweni watak:
  • Suka dan duka
  • Seneng (bahagia)
  • Rasa syukur
  • Tresna lan asih
  • Perjuangan
  • Kerja keras
  • Kegigihan
  • Pantang menyerah

Tuladha tembang macapat:

Yogyanira kang para prajurit

Lamun bisa samiyo anuladha

Duk ing nguni caritane

Andelira sang Prabu

Sasrabahu ing Maespati

Aran Patih Suwanda

Lelabuhanipun

Kang ginelung tri prakara

Guna kaya purun ingkang den antepi

Nuhoni trah utama

Tegese:

Sudah sepantasnya seorang prajurit

Hendaknya dapat meneladani

Seperti cerita pada zaman dahulu

Kepercayaan Sang Prabu

Sasrabau di Maespati

Yang bernama Patih Suwondo

Kebaikannya

Yang diselaputi oleh tiga perkara

Berguna dan dapat dipegang teguh

Meniru keluarga utama

Ing ngisor iki paugeran saka tembang macapat Dhandhanggula :

1) Duweni guru lagu (vokal atau huruf)

I, A, E, U, I, A, U, A, I, A tegese ing gatra kapisan tembang iki duweni akhiran aksara vokal "I", ing barisan kapindho duweni aksara vokal "A" lan sateruse nganti gatra pungkasan.

2) Duweni guru wilangan (jumlah suku kata)

10, 10, 8, 7, 9, 7, 6, 8, 12, 7 tegese yaiku ing gatra siji tembang dhandhanggula duweni 10 wanda utawa suku kata, ing baris kapindho duweni 10 wanda, ing gatra katelu duweni 8 suku kata, lan sateruse kanthi gatra sepuluh.

3) Duweni guru gatra (baris setiap bait)

10 gatra tegese saben tembang dhandhanggula duweni 10 gatra utawa baris saben padane utawa bait.

Ing ngisor iki tuladhane nembang macapat dhandhanggula, mangga dipunpidhangetaken.



 
 

Komentar

Postingan populer dari blog ini

Serat Wedhatama (Tembang Gambuh)

  SERAT WEDHATAMA Pupuh Gambuh merupakan sebuah tembang bagian dari Serat Wedhatama yang tulis oleh Kanjeng Gusti Pangeran Adhipati Arya Mangkunegara IV Kesultanan Yogyakarta. Paugerane Tembang Gambuh  ➥ Guru gatrane ana 5 Tegese saben pada (bait) dumadi saka 4 gatra (baris). ➥ Guru wilangane 7, 10, 12, 8, 8 Tegese Gatra kapisan dumadi saka pitung wanda (suku kata), gatra kapindho sepuluh wanda, gatra ketelu rolas wondo, lan gatra kaping papat kalian gatra kaping gangsal anduweni wolung wanda. ➥ Guru lagune yaiku u, u, i, u, o Tegese guru lagu yaiku tibaning swara ana ing pungkasaning gatra. Gatra kapisan kudu dipungkasi nganggo tembung kang ndhuweni swara pungkasan (U). Gatra kapindho dipungkasi swara (U), gatra kaping telu dipungkasi swara (I), gatra kaping papat dipungksi swara (U), lan gatra kaping lima dipungkasi swara (O).   Pupuh Gambuh Pada 1 48. Samengko ingsun tutur,       Sembah catur supaya lumuntur,     ...

Punakawan

Dalam kisah pewayangan Jawa, yang cukup terkenal adalah cerita Ramayana dan Mahabarata. Dalam kisah tersebut terdapat empat orang yang menjadi abdi dari para raja yang berwatak baik. Keempat abdi itu biasa disebut "Punakawan". Punakawan menjadi abdi dari Prabu Ramawijaya pada kisah Ramayana dan menjadi abdi Pandhawa pada cerita Mahabarata.  Anggota dari Punakawan, yang pertama adalah Semar sebagai bapak dari punakawan yang lain, kedua adalah Gareng sebagai anak pertama Semar, ketiga adalah Petruk sebagai anak kedua Semar, dan yang terakhir adalah Bagong sebagai anak terakhir Semar.  Semar Sebenarnya Semar adalah titisan Dewa, tepatnya adalah Sanghyang Ismaya putra dari Sanghyang Tunggal dan cucu dari Sanghyang Wenang.  Diceritakan dahulu kala, istri dari Sanghyang Tunggal melahirkan sebuah telur, kulit telur berubah menjadi seorang anak pertama yang bernama Sanghyang Tejamaya, putih telur menjadi Sanghyang Ismaya, kuning telur berubah menjadi anak bungsu yaitu Sanghyang M...

Sinau Crita Cekak

Apa kuwi crita cekak? Ana kang wis tau maca? Crita cekak iku crita kang ora dawa lan gampang dimangerteni, mulane wong-wong padha seneng maca crita cekak. Ing sajroning crita cekak iku ngandhut kadadeyan kang ora dawa sarta ora akeh alur critane. Menawa ing basa Indonesia crita cekak kasebut uga cerpen utawa cerita pendek , crikak karo cerpen iku padha-padha nyritakake sawijining bab kang ana gandheng cenenge karo lelakone manungsa. Crita kuwi mau diwiwiti saka wiwitan, banjur tuwuh dredah nganti carane ngrampungake perkara. Crita cekak utawa kang lumrahe sinebut crikak kalebu salah siji karya sastra kang awujud gancaran. Crikak iku nyritakake sawijining paraga ing saperangan uripe. Ing sajroning crikak iku ana unsur-unsur pandhapuke kang kaperang dadi loro yaiku unsur intrinsik lan unsur ekstrinsik. Unsur instrinsik crikak yaiku kang bangun crikak saka sajrone crikak kasebut. Dene unsur ekstrinsik yaiku unsur kang mbangun crikak saka sanjabane crikak. A. Unsur Pam...